Bakı hər səhər eyni sualla üz-üzədir: Tıxacdan çıxış yolu haradadır?

Bakı sakinlərinin bir qismi üçün iş gününün başlanğıcı artıq iş yerinə çatmaqdan əvvəl — yolda gözləməklə başlayır. Səhər saatlarında əsas prospektlərdə və şəhərə giriş istiqamətlərində yaranan nəqliyyat sıxlığı insanların vaxtına, gündəlik planlarına və şəhərdə hərəkət rahatlığına təsir edir.

ELAZ.İNFO xəbər verir ki, oktyabrın 29-da səhər saatlarında da Bakının bir sıra yollarında nəqliyyat sıxlığı barədə məlumat yayılıb. Bu vəziyyət şəhərin nəqliyyat sistemində uzun müddətdir müzakirə olunan məsələləri yenidən gündəmə gətirir: avtomobillərin sayının artması, ictimai nəqliyyatın əlçatanlığı, yol infrastrukturunun təşkili və insanların gündəlik səfər vərdişləri.

Tıxac yalnız avtomobillərin çoxluğu demək deyil

Nəqliyyat sıxlığını yalnız yollardakı avtomobillərin sayı ilə izah etmək kifayət etmir. Eyni zamanda yolayrıclarının buraxılış qabiliyyəti, svetoforların iş rejimi, dayanacaqların yerləşməsi, yol kənarında qanunsuz dayanma və qəza kimi gözlənilməz hallar da ümumi hərəkətə təsir edə bilər.

Səhər saatlarında çox sayda insan eyni vaxtda işə, məktəbə və universitetə getdiyi üçün nəqliyyata tələbat kəskin artır. Əgər alternativ hərəkət imkanları rahat və əlçatan deyilsə, şəxsi avtomobil gündəlik səfərlərin əsas vasitəsinə çevrilir. Bu isə yollardakı yükü daha da artıra bilər.

İctimai nəqliyyat alternativ olmalıdır, məcburiyyət yox

Tıxacın azaldılması üçün insanlara avtomobildən imtina etməyi demək kifayət deyil. İctimai nəqliyyat vaxt, rahatlıq və əlçatanlıq baxımından rəqabətqabiliyyətli olmalıdır.

Avtobusların hərəkət intervalı, xüsusi avtobus zolaqlarının səmərəli işləməsi, metro ilə digər nəqliyyat növləri arasında rahat keçid və dayanacaqların düzgün təşkili insanların seçimlərinə təsir edən əsas amillərdəndir.

İctimai nəqliyyat daha proqnozlaşdırılan və rahat olduqda, bəzi sakinlər şəxsi avtomobillə səfər etmək əvəzinə alternativ vasitələrə üstünlük verə bilərlər. Bununla belə, bu dəyişiklik üçün yalnız marşrutların artırılması deyil, xidmət keyfiyyətinin və nəqliyyat növləri arasında əlaqənin də yaxşılaşdırılması vacibdir.

Şəhər planlaşdırılması nəqliyyatla birlikdə düşünülməlidir

Yaşayış massivləri, məktəblər, iş mərkəzləri və xidmət obyektləri arasında məsafə uzandıqca gündəlik səfərlərə ehtiyac da arta bilər. Buna görə nəqliyyat problemi yalnız mövcud yolların genişləndirilməsi ilə həll edilə bilməz. Şəhərsalma qərarları da insanların gündəlik hərəkət ehtiyaclarını nəzərə almalıdır.

Piyada üçün təhlükəsiz səkilər, velosiped yolları, rahat ictimai nəqliyyat dayanacaqları və müxtəlif nəqliyyat vasitələrinin bir-birinə mane olmadan hərəkəti ümumi sistemin hissələri kimi planlaşdırılmalıdır.

Tıxacın həlli üçün konkret yanaşma lazımdır

Tıxacın azaldılması üzrə tədbirlərin nəticəsi yalnız yolun nə qədər genişləndirilməsi ilə ölçülməməlidir. Sakinlərin yolda keçirdiyi vaxt, ictimai nəqliyyatın dəqiqliyi, avtobusların orta hərəkət sürəti və müxtəlif ərazilər arasında əlaqənin rahatlığı da nəzərə alınmalıdır.

Bunun üçün yol hərəkətinə dair məlumatların təhlili, sıxlığın daha çox yarandığı nöqtələrin müəyyənləşdirilməsi və tədbirlərin nəticələrinin müntəzəm qiymətləndirilməsi vacibdir.

Bakıdakı səhər tıxacları sadəcə sürücülərin gündəlik narazılığı deyil. Bu, insanların vaxtına, şəhərin iqtisadi fəallığına və yaşayış keyfiyyətinə təsir edən məsələdir. Həll isə bir tədbirlə deyil, ictimai nəqliyyatın inkişafı, ağıllı idarəetmə və düşünülmüş şəhər planlaşdırmasının birlikdə tətbiqi ilə mümkün ola bilər.

İlahə BAYINDIR