Dünya birjaları və siyasi dairələri Tehrandan gələn gözlənilməz sülh təklifini müzakirə edir. Regionda hərbi gərginliyin pik həddə çatdığı bir vaxtda İranın “Böyük Sövdələşmə” planı Vaşinqtonun iqtisadi təzyiqlərinə cavab kimi qiymətləndirilir.
ELAZ.İNFO xəbər verir ki, İran rəhbərliyi ABŞ-yə “Böyük Sövdələşmə” adlandırılan yeni sülh planı təklif edib. Təklifin əsas şərti dəniz blokadasının dərhal dayandırılması müqabilində dünya neft daşımalarının əsas damarı sayılan Hürmüz boğazının beynəlxalq gəmiçilik üçün tamamilə açılmasıdır. Tehran boğazdakı bütün hərbi manevrləri dayandırmağa və xarici tankerlərin təhlükəsiz keçidinə tam zəmanət verməyə hazırdır.
Regionda dənizdəki hərbi qarşıdurmanın dayandırılması və gərginliyin azaldılması. ABŞ-ın Oman körfəzində tətbiq etdiyi dəniz blokadasının və İran neftinin ixracına qoyulan qadağanın aradan qaldırılması.
ABŞ Dövlət katibi Marko Rubio bu gün verdiyi ilk rəsmi açıqlamada təklifi qeyri-kafi adlandırıb. Rubio qeyd edib ki, Hürmüz boğazının açılması müsbət addım olsa da, Vaşinqton üçün əsas məsələ boğazın statusu deyil, İranın nüvə ambisiyalarıdır: “Nüvə proqramı tam və yoxlanıla bilən şəkildə dayandırılmadan blokadanın ləğvi müzakirə mövzusu ola bilməz.”
Analitiklər hesab edirlər ki, İran iqtisadiyyatının dəniz blokadası səbəbindən ciddi tənəzzül yaşaması Tehranı bu cür böyük güzəştlərə sövq edib. Lakin Tramp administrasiyasının “maksimum təzyiq” siyasətindən geri çəkilmək niyyəti görünmür.
Ruslan MƏMMƏDOV