ELAZ.İNFO xəbər verir ki, ABŞ-da 2026-cı ilin noyabrında keçiriləcək aralıq seçkiləri ərəfəsində mühüm məhkəmə qərarı qəbul edilib.
Missuri Ali Məhkəməsi Respublikaçıların və ABŞ Prezidenti Donald Trampın dəstəklədiyi yeni Konqres seçki dairələri xəritəsinin noyabr seçkilərində tətbiqini bloklayıb.
Məhkəmə qərarı yekdilliklə qəbul edilib və əvvəlki seçki dairələrinin 2026-cı ilin noyabr seçkilərində qüvvədə qalmasına yol açıb.
Mübahisənin mərkəzində nə dayanır?
Məsələ Missuridə Konqresə seçkilər üçün dairələrin sərhədlərinin dəyişdirilməsi ilə bağlıdır.
Respublikaçıların nəzarətində olan ştat qanunvericiliyi yeni xəritə hazırlamışdı. Bu dəyişiklikdən məqsədlərdən birinin Respublikaçılar Partiyasının ABŞ Nümayəndələr Palatasında əlavə yer qazanmaq imkanını artırmaq olduğu bildirilirdi.
Lakin xəritəyə qarşı Missuri sakinləri tərəfindən referendum keçirilməsi üçün 300 mindən çox imza toplanıb.
Ştatın dövlət katibi Denny Hoskins bu təşəbbüsün hüquqi baxımdan yetərli olmadığını hesab edərək petisiyanı qəbul etməmişdi.
Məsələ məhkəməyə daşınıb.
Ali Məhkəmə nə qərar verdi?
Missuri Ali Məhkəməsi petisiyanın qanuni, vaxtında və kifayət qədər əsaslı olduğu qənaətinə gəlib.
Nəticədə yeni seçki xəritəsinin noyabr seçkilərində istifadəsinə imkan verilməyib.
Məhkəmənin qərarına əsasən, 2020-ci il siyahıyaalınmasından sonra qüvvədə olan əvvəlki seçki dairələri xəritəsi noyabr seçkiləri üçün tətbiq ediləcək. Yeni xəritənin gələcəkdə qüvvəyə minməsi isə seçicilərin referendumda verəcəyi qərardan asılı olacaq.
Respublikaçılar qərardan narazıdır
Qərar ABŞ-da siyasi mübahisəni daha da gücləndirib.
Missuri Baş prokuroru Catherine Hanaway qərardan sonra ABŞ Ali Məhkəməsinə müraciət ediləcəyini açıqlayıb.
Donald Tramp da qərara sərt reaksiya verib və onu tənqid edib. Respublikaçı tərəf bu qərarın seçkilərə az müddət qalmış qəbul edilməsinin əlavə hüquqi və təşkilati problemlər yaradacağını bildirir.
Beləliklə, məsələ ilə bağlı hüquqi mübarizənin davam etməsi gözlənilir.
Niyə bu xəritə bu qədər əhəmiyyətlidir?
ABŞ-da seçki dairələrinin sərhədləri Konqresdə partiyaların əldə edə biləcəyi mandatların sayına ciddi təsir göstərə bilər.
Məhz buna görə dairələrin yenidən müəyyənləşdirilməsi yalnız texniki məsələ hesab olunmur.
Missuri nümunəsində də yeni xəritənin Respublikaçılara Nümayəndələr Palatasında əlavə üstünlük verə biləcəyi hesab edilirdi.
Yeni xəritə xüsusilə Demokrat konqresmen Emanuel Cleaverin təmsil etdiyi beşinci dairənin sərhədlərini dəyişirdi.
ABŞ-da daha geniş seçki mübarizəsinin bir hissəsidir
Missuridə baş verən proses tək bir ştatla məhdudlaşmır.
Trampın təşəbbüsü ilə Respublikaçıların nəzarətində olan bir sıra ştatlarda növbəti siyahıyaalma vaxtını gözləmədən seçki dairələrinin yenidən dəyişdirilməsi prosesi başlayıb.
Demokratların nəzarətində olan bəzi ştatlarda da buna cavab olaraq oxşar addımlar müzakirəyə çıxarılıb.
Beləliklə, ABŞ-da 2026-cı il aralıq seçkilərinə hazırlıq yalnız namizədlər və seçki kampaniyaları ilə deyil, həm də seçki dairələrinin sərhədləri uğrunda hüquqi və siyasi mübarizə ilə müşayiət olunur.
İndi nə baş verə bilər?
Missuri üzrə son qərar hələ prosesin tam başa çatdığı anlamına gəlmir.
Respublikaçı tərəfin ABŞ Ali Məhkəməsinə müraciət etmək niyyəti var. Eyni zamanda noyabr seçkiləri yaxınlaşdığı üçün yeni və köhnə xəritələrin hansı formada tətbiq ediləcəyi ilə bağlı vaxt amili də xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Hazırkı qərarın əsas nəticəsi isə budur: Tramp və Respublikaçıların dəstəklədiyi yeni Konqres xəritəsi noyabr seçkilərində avtomatik şəkildə tətbiq edilməyəcək.
Bu qərar ABŞ-da seçki dairələrinin yenidən bölüşdürülməsi ətrafında gedən daha geniş siyasi mübarizənin növbəti mühüm mərhələsi hesab olunur.
Asif ŞƏFƏQQƏTOV
